Bài 4: Khi bị quấy rối ở nơi công cộng và chỗ làm

1.Sau bài này, bạn sẽ

• Nói được 4 việc có thể làm khi bị quấy rối.
• Biết ghi lại một việc theo 5 ô: ngày, giờ, nơi, ai, việc gì.
• Nói được 4 cách giúp khi thấy người khác bị quấy rối.

2.Chuẩn bị (5 phút)

• In trang 4 của Kế hoạch an toàn của tôi.
• Tìm hiểu nơi bạn học, làm việc có ai phụ trách nhận phản ánh.

3.Đọc (10 phút)

1. Quấy rối là lời nói, cử chỉ, tin nhắn, động chạm mang tính tình dục mà bạn không muốn: trêu ghẹo về cơ thể, huýt sáo theo, chụp lén, sờ soạng.
2. Không phải lỗi của bạn. Quần áo, giờ giấc, nụ cười của bạn không phải lý do. Người quấy rối mới là người làm sai.
3. Bốn việc có thể làm: nói rõ "Dừng lại"; rời đi tới chỗ có người; ghi lại; báo người tin cậy hoặc nơi phụ trách. Chọn việc an toàn nhất lúc đó.
4. Ghi lại sớm: ngày, giờ, nơi, ai, việc gì, ai chứng kiến. Chụp lại tin nhắn. Ghi chép giúp khi báo cáo.
5. Ở chỗ làm: quấy rối tình dục tại nơi làm việc bị pháp luật nghiêm cấm. Báo quản lý, công đoàn hoặc bộ phận nhân sự.
6. Khi thấy người khác bị quấy rối: đánh lạc hướng ("Chị ơi, mấy giờ rồi?"); nhờ bảo vệ, tài xế; ghi lại nếu an toàn; hỏi han sau đó.
7. Người chứng kiến không cần đối đầu. Một câu hỏi bình thường cũng có thể cắt ngang tình huống.

4.Làm (10 phút)

Bài 1: mẫu ghi lại. Giữ mẫu này trong điện thoại hoặc sổ.

Bài 2: tôi sẽ báo ai?

5.Nói với người tin cậy hoặc tự viết (5 phút)

1. Hỏi người tin cậy: "Nếu em bị quấy rối ở…, em nên báo ai?"
2. Thống nhất họ sẽ làm gì khi bạn báo: nghe trước, không trách.
3. Hoặc viết: "Một lần mình thấy người khác bị trêu ghẹo, mình đã… Lần sau mình sẽ…"

6.An toàn

• Người quấy rối đi theo bạn: vào cửa hàng, quán đông người, gọi người thân, gọi 113.
• Bị chụp lén, quay lén: báo bảo vệ hoặc công an, giữ thông tin thời gian, địa điểm.
• Nếu bạn 13–17 tuổi: làm phần Làm cùng bố mẹ, thầy cô hoặc một người lớn bạn tin. Bạn không phải tự xử lý một mình.
• Nguy hiểm ngay: 113. Bị thương: 115. Bạo lực gia đình: 117 (24/7). Dưới 18 tuổi bị xâm hại, bạo lực, hoặc nghi bị mua bán người ở mọi tuổi: 111 (24/7). Buồn, lo kéo dài: Ngày Mai 096 306 1414.

7.Tự đánh giá

0 = chưa · 1 = làm được một phần · 2 = làm được.

8.Cho người đồng hành: bố mẹ, thầy cô, chị em, bạn bè

• Khi bạn ấy kể, hãy nghe hết, tin bạn ấy, không hỏi "mặc gì", "đi đâu khuya thế".
• Cùng bạn ấy quyết định có báo hay không, báo ai.
• Ở chỗ làm: có cách để người lao động báo quấy rối mà không sợ bị trả đũa.

9.Nguồn và nhãn

• [Đã xác nhận] Quấy rối tình dục tại nơi làm việc là hành vi bị nghiêm cấm (Bộ luật Lao động 2019, Điều 8 (báo Đại biểu Nhân dân tóm tắt, 3/6/2024)).
• [Cần kiểm chứng] Mức xử phạt hành chính cho hành vi quấy rối nơi công cộng theo nghị định hiện hành: chúng tôi chưa đọc văn bản gốc nên không ghi con số.
• [Đánh giá chuyên môn] Bốn việc khi bị quấy rối, mẫu ghi lại và bốn cách giúp của người chứng kiến là cách làm phổ biến, do daynentang.com viết lại.